Trong 8 tháng năm 2026, Trung Quốc chi gần 505 triệu USD mua khoảng 1,03 triệu tấn gạo Việt Nam, trở thành thị trường lớn thứ hai.

Trong 8 tháng đầu năm, Trung Quốc chiếm 17,4% tổng lượng gạo Việt Nam xuất khẩu, tăng mạnh so với vị trí thứ tư của cùng kỳ năm 2025. Cùng thời gian, Philippines vẫn đứng đầu với 40,9% thị phần, dù lượng gạo mua từ Việt Nam giảm 16,8%.

Số liệu của Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho thấy Trung Quốc nhập khoảng 1,03 triệu tấn gạo Việt Nam, trị giá gần 505 triệu USD. Một năm trước, thị trường này chỉ mua hơn 565.000 tấn, với giá trị 286,7 triệu USD.

Nhu cầu gạo tấm từ Trung Quốc tăng mạnh, chủ yếu phục vụ sản xuất thức ăn chăn nuôi. Diễn biến này giúp thị trường Trung Quốc trở thành một trong những điểm tăng trưởng đáng chú ý của xuất khẩu gạo Việt Nam trong năm nay.

Trong 9 tháng năm 2026, Việt Nam xuất khẩu khoảng 6,4 triệu tấn gạo, thu 3,11 tỷ USD. Khối lượng giảm 6,1% và giá trị giảm 10,9% so với cùng kỳ năm trước; giá xuất khẩu bình quân đạt khoảng 484,8 USD/tấn, giảm 5,1%.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đánh giá xuất khẩu sang Iraq tăng 98,9 lần trong 8 tháng, dù kim ngạch mới gần 14 triệu USD. Kết quả này cho thấy dư địa mở rộng thêm thị trường còn lớn, nhưng cần được khai thác chủ động và bền vững hơn.

Philippines và Trung Quốc hiện chiếm hơn 64% tổng lượng gạo xuất khẩu của Việt Nam. Đây là lợi thế trong ngắn hạn nhưng cũng làm tăng rủi ro phụ thuộc vào một số thị trường, vì vậy cơ quan quản lý khuyến nghị tiếp tục đa dạng hóa đầu ra.

Theo Hiệp hội Lương thực Việt Nam, tháng 10 dự kiến xuất khẩu 400.000 tấn gạo; tháng 11 và tháng 12 lần lượt khoảng 220.000 và 268.300 tấn. Cả năm 2026 được dự báo xuất khẩu gần 7,74 triệu tấn, đạt kim ngạch khoảng 3,94 tỷ USD.

Nếu đạt mức này, Việt Nam có thể tiếp tục đứng thứ hai thế giới về lượng gạo xuất khẩu, sau Ấn Độ. Ở phân khúc chất lượng cao, gạo phát thải thấp có chứng nhận đã đạt giá trên 1.000 USD/tấn tại Nhật Bản, EU và Australia, cho thấy dư địa gia tăng giá trị vẫn còn.

Bùi Hà (tổng hợp)